Patrick Sweetlove, huisarts
home raadpleging infomail actueel medische info hyperlinks

Leven met ... HIV

door Geneviève Ostyn

“We zijn allebei bang voor verlies, maar we plukken elke dag zoals hij komt.” Jos en Marleen, beiden 55-plussers en beiden besmet met het HIV, leerden elkaar vorig jaar kennen. “Hopelijk hebben we nog vele mooie jaren om samen van het leven en van elkaar te genieten”, zo zegt Marleen.

Acht jaar geleden verloor Marleen na een huwelijk van dertig jaar haar man, die was besmet met HIV. De vrouw van Jos overleed vier jaar geleden door kanker na een huwelijk dat 31 jaar duurde. Zelf werd hij in 1996 doodziek: HIV-besmetting. “Maar toen kwamen de medicijnen”, zo zegt Jos, “en ik bleef leven. Mijn vrouw heeft mij erdoor gesleurd, maar vier jaar later overleed ze zelf aan kanker. Het was onvoorstelbaar.”

Zowel Marleen als Jos kampten met depressiviteit na het overlijden van hun partner. Marleen overwoog op een bepaald moment zelfs om ‘er een einde aan te maken’. “Ik ben blijven leven voor mijn kinderen”, zo zegt ze. Maar na een aantal jaren begonnen Jos en Marleen toch te verlangen naar een relatie. Jos besloot om een contactadvertentie te plaatsen en Marleen was één van de vrouwen die antwoordden, per brief. “ Toen ik las ‘Jos, weduwnaar, 59 jaar’ dacht ik, dit is iets voor mij!”. En Jos? “Het contact met Marleen was echt goed, en omdat we elkaar via Sensoa leerden kennen, was het probleem van ‘hoe en wanneer vertel je dat je seropositief bent’ van de baan. Ik heb dan ook meteen een charmeoffensief ingezet!”. En Marleen? Die was blij met het offensief. “Vrouwen van mijn generatie zetten niet zo gemakkelijk de eerste stap. Hij heeft me opgebeld om een afspraak te maken. Ik dacht eerst aan een publieke plaats, maar uiteindelijk ontving Jos mij thuis en dat vond ik best. Je kan iemand tien keer ontmoeten in het park of op restaurant, maar je weet toch pas echt wat voor iemand het is als je bij hem thuis geweest bent. En bovendien klikte het meteen.”

Als het om HIV gaat, is Jos heel voorzichtig geworden met ‘vertellen’. “Vrienden reageren begripvol als je het vertelt, maar na een tijdje merk je toch dat ze steeds minder contact zoeken en uiteindelijk helemaal niet meer.” “Dat is triestig”, zegt Marleen. “ De ziekte zou juist heel bespreekbaar moeten zijn. Mensen van onze leeftijd denken nog heel vaak dat aids een ziekte is die alleen bij homo’s voorkomt. Daar zou echt iets aan gedaan moeten worden.”

Heeft de ziekte een grote invloed op hun relatie? “Er gaat geen dag voorbij dat we niet over HIV praten. Dat is niet meer dan normaal omdat we allebei elke dag geneesmiddelen moeten nemen. Als we het wat moeilijker hebben, kunnen we elkaar motiveren. Maar vermoedelijk hadden we elkaar nooit leren kennen als we geen HIV hadden, dus we hebben heel veel geluk gehad”, aldus Marleen. “ Soms zijn we moe, maar dan hoeven we dat niet uit te leggen omdat we allebei weten wat het is. En als we moe zijn, gaan we gewoon rusten.” Hoe ze de toekomst zien? “Ik zou graag als eerste ‘gaan’, maar Jos ook. Hopelijk hebben we nog veel mooie jaren om samen van het leven en van elkaar te genieten”, zo besluit Marleen. “We zijn allebei heel erg bang voor verlies, maar we plukken elke dag zoals hij komt”, aldus Jos. [De namen zijn fictief.]

Over HIV en andere soa

“Veilig vrijen is nog altijd de boodschap. En als je onveilige seks gehad hebt, dan moet je een huisarts raadplegen”, zo zegt dr. Patrick Sweetlove, huisarts in Antwerpen en oprichter van de Aidstelefoon in 1985, nu de VeiligVrijenLijn.

Uit een onderzoek van de Europese unie blijkt dat bijna één derde van de HIV-patiënten –het HIV is het virus dat aids veroorzaakt- niet op de hoogte is van die besmetting.

“Als je onveilige seks hebt gehad of denkt gehad te hebben, dan moet je een huisarts raadplegen. Of bellen met de VeiligVrijenLijn. Er zijn ook ‘Helpcenters’ in Brussel en Antwerpen waar je je kan laten testen, maar daar heb je niet veel aan als je in Veurne of Aarlen woont. Mensen zijn soms bang om met hun huisarts over onveilige seks te praten. En soms is daar helaas een reden voor. Je huisarts kan je schoonvader zijn of de beste vriend van je ouders bijvoorbeeld. In dat geval kan je bij de heel laagdrempelige VeiligVrijenLijn of de Holebifoon terecht voor het adres van een andere huisarts die ‘thuis is in de materie’. De huisarts doet een eenvoudige bloedtest en dan is het een dag wachten op het resultaat. Dat resultaat kan goed zijn of niet goed, maar het kan ook ‘onbeslist’ zijn, een vraagteken. In dat geval moet er een tweede test worden uitgevoerd en een nieuw bloedstaal worden genomen. Het is dan zaak om met die tijdelijke onzekerheid om te gaan, maar ook daar kan de huisarts helpen”.

Nooit zonder condoom

“Iedereen -homo én hetero- die niet veilig vrijt, op welke leeftijd dan ook, loopt risico op een seksueel overdraagbare aandoening of soa. Er zijn mensen die vinden dat ze geen condoom hoeven gebruiken omdat ze zich ‘regelmatig laten testen’. Geen goed idee. Onveilige seks kan de gezondheid altijd schade toebrengen - de eigen gezondheid en die van een ander. Wie onveilig ‘vreemd gaat’ kan wel zeggen, ‘ach het is niet meer dan seks, ik praat er niet over want ik wil mijn partner geen verdriet doen’. Maar hij/zij moet beseffen ook verantwoordelijk te zijn voor de gezondheid van de vaste partner. Als er een zwangerschap of zwangerschapswens is, wordt die verantwoordelijkheid nóg groter.”

Niet te genezen, wel af te remmen

“Mensen denken wel eens dat leven met HIV wel meevalt, nu er aidsvirusremmers zijn die de vernielende opmars van het aidsvirus in het lichaam afremmen. Aids is tot op vandaag ongeneeslijk, maar met de nieuwe geneesmiddelen kan men gelijke tred houden met de ontsnappingstrucs van het HIV, dat een erg slim virus is. Het past zich namelijk voortdurend aan de virusremmers aan. Iemand die besmet is krijgt daarom een ‘tritherapie’, een behandeling met drie verschillende HIV-remmers. Na een aantal jaren geraakt het virus ‘resistent’ aan die geneesmiddelen en wordt er overgeschakeld naar een andere tritherapie. Daarna weer naar een volgende en zo gaat het verder.”

Leven met HIV: een opgave

“Maar met pillen is de ziekte en het lijden helemaal niet van de baan”, zegt dr. Sweetlove. “De geneesmiddelen remmen de complicaties van de ziekte af, maar de nevenwerkingen van de behandeling zijn bijzonder zwaar. De combinatie van het HIV en de geneesmiddelentherapie verhoogt daarenboven het risico op ondermeer hart- en vaataandoeningen en diabetes, die dodelijk kunnen zijn”.

Het leven met het HIV blijft ook vandaag nog ontzettend hard. “Ten eerste is er het vreselijke wachten. Wachten op het eerste onderzoeksresultaat en - als men besmet blijkt te zijn - wachten op de uitkomst van elk volgend bloedonderzoek. Dat gaat telkens gepaard met angst en onzekerheid”. En daar houdt het niet op.

“Mensen met HIV geraken niet aan een levensverzekering om maar één ding te noemen. Ze hebben schrik dat ‘het’ bekend geraakt, vrezen hun baan te verliezen, zijn bang voor sociale uitsluiting. Er zijn patiënten die zeggen: ‘hoe meer mensen weten dat ik seropositief ben, hoe seropositiever ik me voel’. Vaak willen ze het ook verborgen houden omdat ze familie en vrienden er niet mee wil mee belasten, maar ook dat valt hen ontzettend zwaar”.

Het sociale leven van een patiënt wordt helemaal beheerst door het HIV. “Zelfs voor een gewoon etentje moet je eerst nadenken: sommige geneesmiddelen moeten nuchter worden ingenomen, andere juist mét eten. Sommige geneesmiddelen moeten in de koelkast bewaard worden, anderen moeten ingespoten worden. Maar je moet je geneesmiddelen wél altijd stipt op tijd nemen of je riskeert dat het virus resistent wordt. Het leven met HIV wordt veel te makkelijk voorgesteld.”

Ook syfilis is een dodelijke ziekte

Na onveilig vrijen is een controle bij de huisarts niet alleen nodig voor de opsporing van HIV, maar ook voor de controle op andere seksueel overdraagbare aandoeningen (soa). Of de kans op andere seksueel overdraagbare aandoeningen groter is dan die op HIV? “Ja”, zegt dr. Sweetlove. “Hepatitis B bijvoorbeeld, een besmettelijke virusziekte van de lever, is honderd keer meer besmettelijk dan het HIV. Hepatitis B is net zoals syfilis een geslachtsziekte die dodelijk kan zijn. De aandoening kan tot levercirrose en leverkanker leiden en een onbehandelde syfilis veroorzaakt na verloop van jaren ernstige schade aan het zenuwstelsel en andere vitale organen. Maar syfilis is behandelbaar en tegen hepatitis B bestaat wél een vaccin! En er zijn veel meer dragers van het hepatitis B virus dan van het HIV, maar blijkbaar weten veel mensen dat niet. Er wordt ook veel meer gepraat en geschreven over de zoektocht naar een HIV-vaccin dan over het bestaande vaccin tegen de gevaarlijke ziekte die hepatitis B is. Aids ís en blijft een ernstige ziekte, maar het gevaar op besmetting met HIV wordt overroepen in vergelijking met het risico op infectie door hepatitis B. En dan is er nog hepatitis C, een virus dat verantwoordelijk is voor één tiende van alle virale leverontstekingen. Hepatitis C wordt bij homomannen met HIV nu steeds vaker seksueel overgedragen, in die mate dat je van een epidemie binnen deze groep kan spreken.

De Veilig Vrijenlijn biedt de klok rond informatie over veilig vrijen, anticonceptie, hiv/aids en andere seksueel overdraagbare aandoeningen op 078 / 15 15 15.

De Holebifoon is bereikbaar op maandag en donderdag (behalve op feestdagen) van 18u tot 22u en op woensdag van 14u tot 22u op het gratis nummer 0800 / 99 533. Je kan de Holebifoon bereiken via e-mail op vragen@holebifoon.be. Op woensdagavond kan je tussen 18u en 22u online chatten via Holebifoon Chat. Zie ook http://www.holebifoon.be/.

Dit interview verscheen in Dialoog/Artsenkrant 20 november 2009.

Link

Dr. Sweetlove voegde nadien deze link toe:

Fragment uit De VRT-uitzending ‘Koppen ‘ van 26 november 2009
Homomannen en hun angst voor HIV-besmetting
http://www.deredactie.be/permalink//1.641693


Terug naar Medische informatie

[Home] [Raadpleging] [Infomail] [Actueel] [Medische info] [Links]