Patrick Sweetlove, huisarts
home.GIF - 473 Bytes
raadpleging
infomail
actueel
medische info
hyperlinks

Actueel

XTC schadelijker dan werd aangenomen
2002-09-27

Twee of drie tabletten ecstasy (xtc) in de loop van een avondje uit kunnen een discotheekganger al ernstige hersenschade bezorgen. Vooral de kans op Parkinson-achtige ziekten neemt toe. Dat blijkt uit een studie bij doodshoofdaapjes en bavianen, die vandaag verschijnt in het vakblad Science.

Twee of drie opeenvolgende dosissen ecstasy - het equivalent van wat jongeren tijdens een nachtje stappen slikken - veroorzaken bij apen veel méér hersenschade dan verwacht. Vooral hersencellen die dopamine produceren, lopen averij op. Dopamine is een scheikundige boodschapperstof ("neurotransmitter") die de communicatie tussen hersencellen verzorgt en die de bewegingen van ons lichaam coördineert.

Ecstasy of 3,4-methyleendioxymethamfetamine is een harddrug die opwekkend werkt. Gebruik ervan verhoogt de serotonineproductie in de hersenen, wat een energiek en opgewekt gevoel geeft. Discotheekbezoekers voelen geen vermoeidheid meer, zodat ze de hele nacht kunnen doorgaan met feesten. Uit proefdieronderzoek was al langer bekend dat geregeld ecstasy-gebruik hersenschade veroorzaakt, die nog jaren later blijft bestaan. Onder meer de hersencellen die serotonine produceren, lopen averij op.

Occasioneel gebruik van ecstasy werd veilig(er) geacht. Maar als de resultaten van het nieuwe onderzoek bij apen overdraagbaar zijn op mensen, is dat niet het geval. Dan lopen ook jongeren die zelfs maar eens in hun leven ecstasy gebruiken, forse risico's op hersenschade, waarschuwt onderzoeksleider George Ricaurte van de Johns Hopkins universiteit.

Ricaurte vindt het zorgelijk dat het gebruikspatroon van ecstasy sinds het begin van de jaren tachtig ingrijpend is gewijzigd. Aanvankelijk werd de drug vooral door universiteitsstudenten gebruikt, hooguit één of twee keer per maand. Nu is ecstasy populair in het uitgaansleven, en slikken jongeren per avond meerdere pillen, vaak met hooguit een paar uur tussen twee innamen.

Bij doodshoofdaapjes en bavianen die aan een dergelijk regime werden onderworpen, stierf 60 tot 80 procent van de dopamine-producerende cellen in de hersenen. De apen kregen daarvan Parkinsonisme, een ziekte met dezelfde symptomen als de ziekte van Parkinson. De typisch houterige bewegingen en spraakstoornissen ontstaan ook bij mensen, als de dopamineproductie in hun hersenen meer dan 80 procent zakt.

De meeste jonge ecstasygebruikers ondervinden geen bewegingsstoornissen. Maar omdat het aantal dopamine-producerende hersencellen met de leeftijd vanzelf afneemt, zouden ze op latere leeftijd sneller Parkinsonisme kunnen krijgen dan jongeren die geen ecstasy hebben gebruikt, redeneren de onderzoekers.

Ricaurte staat er versteld van dat ecstasy in het uitgangsleven nog steeds als een veilige drug geldt. ,,De veiligheidsmarge is bijzonder klein, áls ze al bestaat.''

De schadelijke effecten van XTC
Commentaar bij de foto:
De schadelijke effecten van XTC bij de mens werden al in '98 gerapporteerd door het medisch vakblad The Lancet.
Links een hersenscan van een persoon die nooit XTC gebruikte; rechts van iemand die het geregeld gebruikte, maar niet de laatste 3 weken.
De helderrode hersenzones duiden op serotonine-activiteit. De neurotransmitter serotonine is onmisbaar voor de regulatie van humeur, emotie, leren, geheugen, slaap en pijn. XTC verstoort deze regulering nog lang na de inname.

Bron:
"Positron emission tomographic evidence of toxic effect of MDMA ("Ecstasy") on brain serotinin neurons in human beings."
The Lancet, Volume 352, October 31, 1998.

Links


Terug naar Actueel

[Home] [Raadpleging] [Infomail] [Actueel] [Medische info] [Links]